WhatsApp Danışma Hattı ! 0554 99848 22 | admin@arapcaogrenin.com

Lazım ve Müteaddî (Geçişli ve Geçişsiz) Fiiller

Mef’ ulü bih almayan/ihtiyacı olmayan fiillere lazım (geçişsiz) fiil denir. Bir veya daha fazla mef’ulü bih alan fiillere ise müteaddî (geçişli) fiil denir.

Örnekler;

ManalarıMüteaddî FillerManalarıLazım Fiiller
Ateş evleri yaktı.أَحْرقَت النَّارُ الْمَنَزِلَÇiçek açtı.تَفَتَّحَ الزَّهْرُ
Hizmetçi elbiseyi ütüledi.طَوَى الخَادِمُ الثَّوْبَBaba sevindi.فَرِحَ الأب
Bilginlere ikram ettim.أَكْرَمْتُ الْعُلَمَاءَ Rüzgar esti.هَبَّتَ الرِّيح

 

FİİLİN MÜTEADDÎ YAPILMASI

Lazım fiiller müteaddi yapılabilir. Aynı şekilede bir mef’ul alan fiiller de iki mef’ul alabilir hale getirilebilir.

Sülasi lazım fiiller إِفْعَال veya تَفْعِيل babına aktarıldıklarında müteaddi hale gelmektedir.

AnlamıMüteaddi yapılmış fiilAnlamıLazım Fiil
Adamı çıkardım.أَخْرَجْتُ الرَّجلَAdam çıktı.خَرَجَ الرَّجلُ
İşi kolaylaştırdım.سَهَّلْتُ الْمسأَلَةَİş kolay oldu.سَهُلَت الْمَسألَةُ
Yağmur yürümeyi zorlaştırdı.صَعَّبَ الْمَطَرُ السَّيْرَYolda yürümek zor oldu.صَعُبَ الَّسَّيْرُ فِي الطَّرِيق

 

Bir mef’ul alan fiiller yine  إِفْعَال babına ve تَفْعِيل babına aktarıldıklarında iki mef’ul alırlar.

AnlamıMüteaddi yapılmış fiilAnlamıLazım Fiil
Erdal’a kitabı okuttum.أقَرَأتُ أرْدَالَ الكِتَابَErdal kitabı okudu.قَرَأَ أرْدَالُ الكِتَابَ
Çocuğa Kur’an’ı ezberlettim.حَفَّظْتُ الطِّفلَ الْقُرآنَÇocuk Kur’an’ı ezberledi.حَفِظَ الطِّفلُ الْقُرآنَ
Ürünleri kamyona taşıttım.حمَّلَتُ الشَّحِنَةَ البَضَائِعَKamyon ürünleri taşıdı.حمَلَت الشَّحِنَةُ البَضَائِعَ

 

Bazı fiiller, herhangi bir değişiklik yapılmadan da geçişli yapılabilir. Bu durumda bu fiiller harf-i cerli mef’ul alırlar.

AnlamıMüteaddi yapılmış fiilAnlamıLazım Fiil
Turist ülkesine kilim götürdü.ذَهَب السَّائِح بِالبِسَاط إلى بَلَدِهِTurist ülkesine gitti.ذَهَبَ السَّئِحُ إِلى بَلَدِهِ
Mekke’den misvak getirdim.اتيْتُ بالسِّواكِ مِن مكَّةَMekke’ den geldim.أَتَيْتُ مِن مَكَّةَ

 

Özetlemek gerekirse bir fiili müteaddi yani geçişli yapmanın yolları şunlardır.

  1. Başına hemze getirilir. قَعَدَ – أقعد
  2. Fiilin ikinci harfi şeddelenir. عظم – عظّم
  3. Harf-i cer getirilir. سار – سار ب



Arapça Öğrenin © Tüm hakları saklıdır.